Een Gipfelkreuz is een kruis op een bergtop
Een Gipfelkreuz is een kruis op een bergtop
Een Gipfelkreuz is een kruis op een bergtop

Waarom staan er kruisen bovenop bergen

  • Auteur: Femke

Waarom staan er kruisen bovenop bergen
In de Alpen zie je op bijna elke berg een kruis staan. Waarom is dat?


Ten eerste geeft het kruis aan waar de top van de berg is, voor het geval je het zou missen. Daarnaast heeft een Gipfelkreuz verschillende functies; in de 13e eeuw waren ze vooral bedoeld voor het aangeven van grenzen. Ook heeft zo’n kruis een religieuze betekenis, ze staan niets voor niets op de bergtoppen in katholieke landen of berggebieden. Tegenwoordig heeft een kruis op een bergtop ook wat modernere functies; het is een bliksemafleider, is voorzien van weerkundig meetapparatuur of bevat het een gastenboek van het lokale toeristenbureau.

Markeren van de bergtop

Overal ter wereld worden de toppen van bergen gemarkeerd met vlaggen, stupa’s, stapels stenen of kruizen. Kruizen staan vaak op de bergtoppen van Katholieke landen of berggebieden, zoals de alpenlanden Oostenrijk, Zwisterland, Italië en in de bergen van de Verenigde Staten en Polen. Gipfelkreuzen zijn vaak van hout of metaal. Bergbeklimmers en wandelaars maken vaak selfies met het kruis als bewijs dat ze de bergtop hebben bereikt.

Geschiedenis van het Gipfelkreuz

In de Alpen werden kruizen bergen opgesleept sinds de 13e eeuw, voornamelijk als grensbepaling. Het is pas in de 19e eeuw dat bijna alle bergtoppen boven de boomgrens werden voorzien van een eenvoudig houten kruis. Dit komt onder andere doordat bergwandelen en bergbeklimmen in trek kwam als vrijetijdsbesteding en het als eerste plaatsen van een kruis was een hele prestatie. Natuurlijk zaten hier ook religieuze motieven achter, een kruis is natuurlijk overduidelijk een Christelijk symbool. De opvatting van de kerk was dat je op een bergtop je het dichtste bij de hemel voelde. Na de Eerste Wereldoorlog en de Tweede Wereldoorlog werden veel nieuwe bergkruizen geplaatst. Deze vaak ingewikkelde en dure operaties werden opgezet door lokale gemeenschappen ter nagedachtenis aan gestorven soldaten of ter viering van het veilig thuiskomen van lokale mannen. Tegenwoordig hebben ze voor sommige mensen nog steeds een religieuze betekenis, voor anderen geven ze simpelweg de top van een berg aan. Ook wordt een Gipfelkreuz niet meer in opdracht van de kerk geplaatst, maar door een lokaal toeristenbureau, een alpinistenclub of de bergredding. Ook worden ze niet meer naar boven gedragen, maar wordt een kruis vaak met een helicopter op de bergtop geplaatst.

Onder vuur

Niet iedereen is het blijkbaar eens met de aanwezigheid van Gipfelkreuzen. Sommige houten kruizen zijn vernietigd. Een aantal groeperingen is van mening dat een overduidelijk christelijk symbool geen plaats heeft in onze multiculturele samenleving. Daarom worden er ook andere symbolen gebruikt, zoals piramides of obelisken.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>